Κοινωνική οικονομία: τόπος συνάντησης των αναγκών της επιβίωσης με την ανάκτηση της αξιοπρέπειας

του Γιώργου Λιερού

Η ανάδυση της Κοινωνικής Οικονομίας ακολούθησε σχεδόν άμεσα τη γένεση της οικονομίας της αγοράς. Δεν επρόκειτο παρά για την αυτοοργάνωση της νεαρής εργατικής τάξης· την αυτοοργάνωση για την κοινωνική ασφάλεια, τη μόρφωση αλλά και για τη συνεταιριστική ανάληψη παραγωγικών δραστηριοτήτων. Όχι μόνο για την επιβεβαίωση μέσα στο ζοφερό κοινωνικό τοπίο της Βιομηχανικής Επανάστασης αλλά προπάντων για την αξιοπρέπεια. Η Κοινωνική Οικονομία απετέλεσε ίσως την πρώτη μορφή με την οποία εμφανίστηκε στο ιστορικό προσκήνιο το σύγχρονο εργατικό κίνημα· ευθύς εξαρχής είχε μια προνομιακή σχέση με τους λεγόμενους ουτοπιστές σοσιαλιστές (στην Αγγλία, το κίνημα του Όουεν προηγήθηκε από εκείνο των Χαρτιστών, ενός πιο πολιτικοποιημένου εργατικού κινήματος, το οποίο διεκδικούσε το καθολικό εκλογικό δικαίωμα).

Καταληψίες της γης ενάντια στην κυριαρχία του καπιταλισμού

του Δημήτρη Γκιβίση

 

Περισσότεροι από 15.000 άνθρωποι συγκεντρώθηκαν πριν λίγες ημέρες στην Puebla de la Sierra  στην Μαδρίτη, για να προωθήσουν την δημιουργία ενός δικτύου ομάδων καταληψιών της γης. Το Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης της Puebla de la Sierra για τέσσερις ημέρες έγινε ένας χώρος δημιουργικής συνάντησης για την ανταλλαγή εμπειριών, και τον προβληματισμό σχετικά με τους περιορισμούς, τα κίνητρα και τους στόχους του κινήματος κατάληψης χωριών και αγροτικών κοινοτήτων, που λειτουργούν με πλήρη αυτονομία, συνδέοντας τη ζωή στη φύση με την αξιοποίηση των φυσικών πόρων. Η ομάδα που φιλοξένησε την συνάντηση ήταν ο συνεταιρισμός «Los Apisquillos de la Puebla» από την Μαδρίτη, που για δύο χρόνια εργάζεται για τη δημιουργία ενός δικτύου σε όλη την Ισπανία, που θα χρησιμεύει για την προώθηση της αμοιβαίας υποστήριξης, τη διάδοση εμπειριών και την ενίσχυση νέων μοντέλων ζωής ενάντια στην κυριαρχία του καπιταλισμού, τον καταναλωτισμό και τον ατομικισμό.

Για την Κοινωνική Οικονομία (μέρος Ι): Μια ιστορική αναδρομή για έναν επίκαιρο προβληματισμό

του Γιώργου Λιερού

Η Κοινωνική Οικονομία ως κοινωνική είναι αντίθετη με την αυτορρυθμιζόμενη αγορά (την οικονομία της αγοράς), τον φιλελευθερισμό και τον νεοφιλελευθερισμό. Αρνείται τη χαρακτηριστική στον καπιταλισμό πρωτοκαθεδρία της οικονομίας, την επικυριαρχία της πάνω στις διαφορετικές σφαίρες της κοινωνικής ζωής. Στο πνεύμα της όλης προσέγγισης του Καρλ Πολάνυι η Κοινωνική Οικονομία ορίζεται ως η μη αγοραία οικονομία, η παραγωγή και η διανομή υπό τον έλεγχο της κοινωνίας και όχι της αγοράς. Επιπλέον, ο όρος Κοινωνική Οικονομία εξυπονοεί την αντίθεση κράτος/κοινωνία και η Κοινωνική Οικονομία αντιδιαστέλλεται όχι μόνο από την καπιταλιστική αλλά και από την κρατική («σοσιαλιστική») οικονομία. Ωστόσο, ο όρος κρατάει την οικονομία σαν διακριτή έννοια που αναφέρεται σε μια ξεχωριστή σφαίρα της ανθρώπινης δραστηριότητας (έστω υπό κοινωνικό έλεγχο) και διασώζει αμυδρά κάτι από τη φιλελεύθερη αντίληψη για την ατομική (ιδιωτική) πρωτοβουλία, την ιδέα ενός χώρου με κάποιες δυνατότητες αυτορρύθμισης μέσα από τις διακριτές πρωτοβουλίες μίας πολλότητας ανθρώπων.

Η Κοινωνική & Αλληλέγγυα Οικονομία μέσα από το πρόταγμα της Άμεσης Δημοκρατίας

 http://micropolis-socialspace.blogspot.com/2012/04/blog-post_12.html

 

Αν ο Δεκέμβρης του 08,  όρθωσε την άμεση δημοκρατία ως δυνατότητα, η κρίση την έφερε στο προσκήνιο ως ανάγκη και οι πλατείες του καλοκαιριού την ανέδειξαν ως την ρεαλιστική πολιτική και κοινωνική διέξοδο από την κρίση.

20-22 Απριλίου
Η Κοινωνική & Αλληλέγγυα Οικονομία μέσα από το πρόταγμα της Άμεσης Δημοκρατίας

Ο κοινωνικός χώρος για την ελευθερία «Μικρόπολις», διοργανώνει ένα τριήμερο κοινωνικής & αλληλέγγυας οικονομίας. Σκοπός του τριήμερου αυτού είναι να  ανιχνεύσουμε στην πράξη, νέες μορφές κοινωνικότητας και αυτονομίας και να απαντήσουμε με τρόπο δημιουργικό, σε αυτό που γενικά αποκαλείται σήμερα ως κρίση.

Τοπικές κοινωνίες στη χώρα μας "εγκαταλείπουν" το ευρώ!

Η περίπτωση της Μαγνησίας

Τοπικές Εναλλακτικές Μονάδες (ΤΕΜ) έναντι Ευρώ χρησιμοποιούν για τις συναλλαγές τους εκατοντάδες πολίτες οι οποίοι συμμετέχουν σε παζάρια ανταλλαγής προϊόντων και υπηρεσιών. Πρωτοπόρο στην Ελλάδα, το Δίκτυο Ανταλλαγών και Αλληλεγγύης Μαγνησίας απαριθμεί 750 μέλη και διαμηνύει: «Καλώς ήρθατε στην κοινωνική οικονομία».

Ωθούμενοι από το αντίστοιχο παράδειγμα της Αργεντινής, εμπνευστές της εγχειρήματος ήταν απλοί πολίτες του Βόλου, ανάμεσα στους οποίους ένας ιερέας, τρεις μηχανικοί, μια καθηγήτρια Αγγλικών και ένα στέλεχος της τοπικής Ένωσης Καταναλωτών. Βρέθηκαν όλοι τους πριν από 2 χρόνια ως εθελοντές για την επισκευή ενός κτιρίου της πόλης. «Όλοι όσοι συμμετέχουμε θέλουμε πρωτίστως να βρεθούμε μεταξύ μας, να "πούμε τον πόνο μας" και να βοηθήσουμε ο ένας τον άλλον», εξηγεί στο tvxs.gr η Αγγελική Ιωαννίτη, συντονίστρια στο σημείο Συναλλαγής Βόλου.