Κρατική καταστολή στην υπηρεσία της ολιγαρχίας

Για μια νέα τυραννία, των αστών την κοινωνία

“Το αυταρχικό κράτος είναι ΕΔΩ για να υπερασπιστεί το μεγάλο Κεφάλαιο και τα συμφέροντα των δυναστών του λαού μας”

του Δημήτρη Μπεκιάρη

Στο εξαιρετικό και μεγάλης αξίας δοκίμιό του με τίτλο «Το αυταρχικό κράτος» ο Μαξ Χορκχάιμερ ανέφερε μεταξύ πολλών άλλων:

«Το αυταρχικό κράτος είναι καταπιεστικό σε όλες του τις μορφές. Η άμετρη σπατάλη δεν παράγεται πια από τους οικονομικούς μηχανισμούς με την κλασσική έννοια. Προέρχεται από τις υπέρμετρες ανάγκες του εξουσιαστικού μηχανισμού και την καταστροφή κάθε πρωτοβουλίας από την μεριά των εξουσιαζόμενων: η υπακοή δεν είναι και τόσο παραγωγική. Παρά την υποτιθέμενη έλλειψη κρίσεων δεν υπάρχει καμιά αρμονία. Αν και η υπεραξία δεν απορροφάται πια σαν κέρδος αποτελεί ακόμα το εστιακό σημείο. Η κυκλοφορία εξαλείφεται και η εκμετάλλευση αλλάζει μορφή. Η πλατιά διαδεδομένη θέση στην οικονομία της αγοράς, που υποστήριζε ότι η αναρχία της κοινωνίας συνδέεται με τη χαλαρή βιομηχανική πειθαρχία, σήμερα έχει καταλήξει να σημαίνει ότι ο έλεγχος πάνω στη φύση, η πάλη για την κατάκτηση της παγκόσμιας αγοράς κι η φασιστική πειθαρχία που πρέπει να επιβληθεί στο λαό είναι όροι αλληλένδετοι μεταξύ τους. Ακόμα και αν οι ελίτ σήμερα συνωμοτούν ενάντια στους ίδιους τους λαούς, πάντοτε είναι έτοιμες να αρπάξουν ακόμα περισσότερα θηράματα από το κυνηγετικό τους πεδίο».

Τα όσα έγραψε ο Χορκχάιμερ το 1940 δείχνουν να βρίσκουν απόλυτη εφαρμογή στην Ελλάδα, αλλά και σε διεθνές επίπεδο εν έτει 2013.

Το ελληνικό ηφαίστειο

του Κώστα Δουζίνα

Αντιπρύτανη του Birkbeck College, Πανεπιστήμιο Λονδίνου, Διευθυντή του Ινστιτούτου Ανθρωπιστικών Σπουδών

 

Το καλοκαίρι του 1918, ο ποιητής Κωνσταντίνος Καβάφης συνάντησε το μεγάλο Άγγλο συγγραφέα Ε. Μ. Φόρστερ στην Αλεξάνδρεια και έτσι ξεκίνησε μια μεγάλη φιλία. “Εσείς οι Άγγλοι δεν μπορείτε να καταλάβετε τους Έλληνες”, του λέει ο Καβάφης. “Εμείς χρεοκοπήσαμε εδώ και καιρό. Να προσεύχεστε εσείς οι Άγγλοι, με την τάση σας για περιπέτειες, να μην χάσετε το κεφάλαιό σας γιατί τότε θα γίνετε σαν κι εμάς, ανήσυχοι, ανήμποροι και ψεύτες”. Σχολιάζοντας αυτό το μυστηριώδες κείμενο, ο Giorgio Agamben γράφει το 1993: “το μόνο σίγουρο είναι ότι από τότε όλοι οι λαοί της Ευρώπης και πιθανόν όλου του κόσμου έχουν πτωχεύσει”. Εμείς οι Έλληνες και πιθανόν όλοι οι Ευρωπαίοι έχουμε χρεοκοπήσει: πολιτικά, πολιτισμικά και ψυχικά. Πολιτικά πρώτα.

H Ελλάδα προσφέρει σήμερα την καλύτερη εικόνα του ευρωπαϊκού μέλλοντος. Ότι η Ελλάδα επιλέχθηκε ως πειραματόζωο για το νέο τρόπο οικονομικής διακυβέρνησης, θεωρείται γενικά γνωστό. 

 

Αυτό που έχει αναλυθεί λιγότερο, είναι το είδος πολιτικής που εισάγεται χωρίς καμία συζήτηση. Οι εκλογές για την τοπική αυτοδιοίκηση, οι δημοσκοπήσεις και οι κομματικές αντιδικίες δίνουν την εντύπωση ότι η πολιτική ζωή συνεχίζεται όπως πάντα. Τα μέτρα όμως που παίρνονται εισάγουν την πλέον επιθετική παραλλαγή της γεωπολιτικής (που ορίζεται ως άσκηση εξουσίας στο ατομικό και κοινωνικό σώμα, εξουσίας που στοχοποιεί τη ζωή) στην Ευρώπη.