Λουτσιάνο Βασαπόλο: «Ευρώ, το σούπερ - μάρκο»

Επιμέλεια: Λεωνίδας Βατικιώτης

Καθηγητής στο πανεπιστήμιο της Ρώμης Sapienza και σε πολλά ακόμη πανεπιστήμια της Λατινικής Αμερικής, σύμβουλος πολλών αριστερών κυβερνήσεων στην αμερικανική υποήπειρο και συγγραφέας περισσότερων από 50 βιβλίων, ο Λουτσιάνο Βασαπόλο παρόλ’ αυτά ορίζεται ως μαχόμενος κομμουνιστής και συνδικαλιστής, καθώς συμμετέχει με πρωτοπόρο τρόπο στην οργάνωση Δίκτυο Κομμουνιστών (Rete dei communisti) και τα συνδικάτα βάσης USB. 

Στο τελευταίο του βιβλίο, με τίτλο Η αφύπνιση των γουρουνιών ο λόγος γίνεται για τις περιφερειακές χώρες της ευρωζώνης, Πορτογαλία, Ιταλία, Ισπανία, Ελλάδα και Ισπανία, το αρκτικόλεξο των οποίων σχηματίζει την καθόλου τιμητική λέξη ...γουρούνια (PIIGS). 

Η πρόταση που καταθέτει ο Λουτσιάνο Βασαπόλο ξεκινάει από την έξοδο από το ευρώ και την δημιουργία μιας εναλλακτικής οικονομικής ένωσης που θα έχει και το δικό της νόμισμα. 
Στην αφετηρία όμως κάθε επεξεργασίας βρίσκεται ο προσδιορισμός του χαρακτήρα της υπό εξέλιξη κρίσης.

– Το είδος, η προέλευση και οι συνέπειες αυτής της κρίσης δεν είναι λεπτομέρειες. Με μαρξιστικούς όρους, τρία είδη κρίσεων προσδιορίζονται και αναλύονται στον καπιταλιστικό τρόπο παραγωγής. 

Η προσωρινή κρίση, η διαρθρωτική και η συστημική. Σήμερα πολλοί άνθρωποι μιλούν για μια συστημική κρίση, αλλά πολύ λίγοι γνωρίζουν τι πραγματικά είναι. Όταν εμείς οι μαρξιστές αναλυτές την περιγράφαμε χρόνια πριν, στη δεκαετία του ’90, κανείς δεν μας έδωσε σημασία.

Η Νέα Εποχή των Επαναστάσεων έφτασε

του Simone Cicero*

Η θεμελιώδης στιγμή κατά την οποία ο σχεδιασμός γίνεται πολιτικό εργαλείο έχει φτάσει. Όπως κι αν επιλέγουμε να ονομαστεί -P2P πολιτισμός, κίνημα ομότιμης παραγωγής, ανοιχτός P2P σχεδιασμός- θα είμαστε σε θέση να βρούμε ένα νέο νόημα συνεργατικά; 

Θα είμαστε σε θέση να συμμετάσχουμε με πεποίθηση στην επανάσταση που βρίσκεται μπροστά μας;

"Οικονομολόγοι και θεωρητικοί της καινοτομίας, όπως ο Jeremy Rifkin, ο Yochai Benkler, ο Michel Bauwens, και αρκετοί άλλοι έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η τρίτη βιομηχανική επανάσταση είναι μπροστά μας'', είναι οι πρώτες λέξεις μιας πρόσφατα δημοσιευμένης έρευνας από το Statistical Studies of Peer Production.

Είναι πράγματι δύσκολο να μη σημειωθεί με ικανοποίηση η επιτυχία και η αυξανόμενη αναγνώριση της ομότιμης παραγωγής -η αποκεντρωμένη εναλλακτική στη μεγάλης κλίμακας βιομηχανική παραγωγή θεωρητικοποιήθηκε το 2006 από τον καθηγητή Yochai Benkler στο βιβλίο του The Wealth of Networks (Ο πλούτος των Δικτύων)- στη σκηνή του δικτύου και στην πραγματικότητα.

«Ευρώ ή χάος»;

(ή τίποτα από τα δύο;)

του Γιώργου Καλαμπόκα

«Καλωσορίσατε στην έρημο του πραγματικού!»[1]. Με αυτή την φράση επέλεξε να μας παρουσιάσει ο Σλάβοϊ Ζίζεκ «πέντε δοκίμια για την 11η Σεπτεμβρίου και άλλες συναφείς ημερομηνίες», ένα βιβλίο στο οποίο επιχειρεί να μιλήσει για τα μεγάλα διλήμματα που τίθενται στην ιστορία και την κοινωνία με όρους επιτακτικούς. Η ίδια φράση θα μπορούσε να περιγράψει κάπως μυστηριακά και τα διλήμματα στα οποία πρέπει να απαντήσει κανείς αναλύοντας την τρέχουσα καπιταλιστική κρίση…

Και είναι αλήθεια: σε περιόδους τέτοιας βαθιάς συστημικής κρίσης, οι ιδεολογικές αναπαραστάσεις με τις οποίες οι άνθρωποι προσλαμβάνουν τις πραγματικές συνθήκες ύπαρξής τους τείνουν να γίνονται ολοένα και λιγότερο φαντασιακές[2]. Η πίεση της πραγματικότητας περνάει σε πρώτο πλάνο και η ένταξη μέσα σε ιδεολογικά σύνολα και σχηματισμούς που «υπόσχονται» τη δυνατότητα προσωπικής ή συλλογικής ευημερίας σε επόμενο χρόνο, κατόπιν βραχυπρόθεσμων θυσιών, υποχωρούν. Όμως, αυτό το «φαινόμενο» δεν συνίσταται σε παραδοξότητα. Αντιθέτως, ουσιαστικά αντανακλά και το μέγεθος του διακυβεύματος. Και όπως σε κάθε κρίση, έτσι και στην παρούσα, έτσι και στη χώρα μας, το μέγεθος του διακυβεύματος είναι τεράστιο, ίσως το πιο σημαντικό για ένα σύστημα κοινωνικών σχέσεων όπως το καπιταλιστικό: η δυνατότητα διατήρησης των όρων αναπαραγωγής του, όχι απλώς της κερδοφορίας του, αλλά της σταθερότητάς του.

Για την έξοδο από το ευρώ και την αντικαπιταλιστική αποδέσμευση από την Ε.Ε

του Κώστα Κούσιαντα

Από την στιγμή που ο ελληνικός καπιταλισμός μπήκε στην δίνη της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης και ιδιαίτερα από το χρονικό σημείο που ξέσπασε η κρίση χρέους στην Ελλάδα, το ζήτημα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ευρώ αναδείχτηκε σε ένα από τα πιο σημαντικά σημεία αντιπαράθεσης, ανάμεσα στις δυνάμεις της Αριστεράς και του εργατικού κινήματος που επιδιώκουν να επεξεργαστούν ριζοσπαστικές κινηματικές και πολιτικές απαντήσεις απέναντι στην κρίση του συστήματος. 

Ακόμα μεγαλύτερη σημασία απέκτησε αυτή η αντιπαράθεση, ανάμεσα στις δυνάμεις και τα ρεύματα που θέλουν να συγκροτήσουν μια ξεκάθαρα επαναστατική πολιτική πρόταση, η οποία θα στοχεύει στον σοσιαλιστικό μετασχηματισμό της κοινωνίας.

Κεντροδεξιά και ευρωπαϊκή κρίση

του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

Βουκουρέστι

Είμαστε στις παραμονές μιας ρήξης. Ζούμε μέρες Ιουλίου 1914 και πρέπει να αποφύγουμε την έκρηξη του Πολέμου. Η συμφωνία της 21.8 δεν λειτουργεί. Η χρεωκοπία της Νότιας Ευρώπης, ενδεχομένως και της εξόδου από την ευρωζώνη μιας χώρας είναι θέμα εβδομάδων ή μηνών, μαζί με την εκτόξευση των επιτοκίων. Η «μόλυνση» δεν μπορεί να περιορισθεί σε μια χώρα, θα επεκταθεί. Σε ένα χρόνο από σήμερα, δεν θα υπάρχει η ευρωζώνη με τη μορφή που τη ξέρουμε, εκτός αν μεταρρυθμισθεί σε βάθος.

Τις «κασσανδρικές» προβλέψεις κάνει ο Γάλλος Ζακ Ντελπλά, του Συμβουλίου Οικονομικών Εμπειρογνομώνων της Γαλλίας, σύμβουλος της ΒΝΡ-Paribas. Mιλάει στο βήμα του «Θερινού Πανεπιστημίου» του «Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος», που έγινε φέτος στη Ρουμανία. Στο «κοινό» του περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, ο Πρόεδρος του Ευρωκοινοβουλίου, δυο-τρεις πρωθυπουργοί, κάμποσοι Επίτροποι, ένα μεγάλο μέρος των ευρωπαίων κεντροδεξιών. (Το σνομπάρουν μου φαίνεται οι γερμανοί σκληροί εθνικιστές). Μάταια κυττάω γύρω μου για αντιδράσεις. Μόλις τους είπε ότι οδηγείται σε διάλυση η Ευρώπη, το κύριο πολιτικό σχέδιο της ηπείρου μετά από 60 χρόνια και αυτοί δεν αντιδρούν. H «πληροφορία» δεν είναι στις προβλέψεις του Ντελπλά, όσο στη μη αντίδραση, που μοιάζει να τον επιβεβαιώνει. Η Ευρώπη δεν θα μπορούσε να περάσει το 1914 από την belle époque στις δεκαετίες πολέμων, επαναστάσεων, κομμουνισμού, φασισμού και απείρων καταστροφών, αν είχε συνείδηση του διακυβεύματος. Σήμερα όμως, εξηνταπέντε χρόνια μετά το τέλος του 2ου Πολέμου, όλοι μοιάζουν να ξεχνάνε το παρελθόν, διακινδυνεύοντας να το επαναλάβουν.

Απούσα η Ελλάδα από τη δίκη της

Κορυφώνεται η παγκόσμια συστημική κρίση

«Εντάξει, διεξάγεται ένας ταξικός πόλεμος, ωστόσο είναι η δική μου τάξη, η τάξη των πλουσίων που έχει εξαπολύσει αυτό τον πόλεμο…»

Γουόρεν Μπάφετ,
ένας από τους δύο πλουσιότερους ανθρώπους του κόσμου,
New York Times 26/11/06

 

 

…Κι εμείς που νομίζαμε πως το πρόβλημα το είχε μόνο η Ελλάδα και όλα τα άλλα λειτουργούσαν ρολόι. Κάπως έτσι, όμως, μας τα έλεγαν ο πρωθυπουργός, οι υπόλοιποι Ευρωπαίοι ηγέτες και η τρόικα, ενάμισι χρόνο τώρα. Άντε, είχαν κάποια προβλήματα και τα υπόλοιπα PIGS. Αλλά η Ιταλία;
Και η Ευρωζώνη ολόκληρη να κινδυνεύει και να διαβουλεύεται εκτάκτως; Και οι Γερμανία-Γαλλία να αρπάζονται; Και η Μέρκελ να τα βάζει με ό,τι πιο ιερό κι αμόλυντο έχει να επιδείξει ο παγκόσμιος καπιταλισμός, τους οίκους αξιολόγησης; Δεν ήταν, λοιπόν, το δημοσιονομικό έλλειμμα και χρέος της Ελλάδας το πρόβλημα, ούτε ότι καταναλώναμε περισσότερα από ό,τι παράγαμε; Για δες…

Το «ελληνικό πρόβλημα» αποδεικνύεται το πρελούδιο -και για λόγους προπαγάνδας- μιας ευρύτερης κρίσης της Ευρωζώνης και της ίδιας της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την οποία το «ελληνικό πρόβλημα» υπήρξε, στη χειρότερη περίπτωση, το φιτίλι πυροδότησης. Αλλά τα εκρηκτικά δεν ήταν το «ελληνικό πρόβλημα». Στην πραγματικότητα τα εκρηκτικά εκτείνονται και πέραν της Ευρώπης. Παγιδευμένη, τελικά, είναι ολόκληρη η παγκόσμια οικονομία.