Τα σαγόνια του καρχαρία και το ΔΝΤ

Τα σαγόνια του καρχαρία και το ΔΝΤ  

του Κώστα Λαπαβίτσα

 

Δεν έχει τύχη τελικά η επικοινωνιακή επίθεση της κυβέρνησης. Όλα όσα λέει για το τέλος της κρίσης, τη διαφαινόμενη ανάκαμψη και την ανταμοιβή του ελληνικού λαού για τις θυσίες του, συνεχώς αποδεικνύονται κούφια λόγια. Τελευταία ψυχρολουσία τα στοιχεία των εθνικών λογαριασμών για το πρώτο τρίμηνο του 2013 που μόλις ανακοίνωσε η Ελ.Στατ.

Στις 15 Μαΐου, καθώς η κυβερνητική εκστρατεία αισιοδοξίας επιταχυνόταν, η Ελ.Στατ. δημοσιοποίησε τη ‘γρήγορη’ εκτίμηση της για το ΑΕΠ του πρώτου τριμήνου του 2013 που έδειχνε συρρίκνωση 5.3% σε ετήσια βάση. Αμέσως κινητοποιήθηκαν οι μηχανισμοί και δήλωσαν ότι ήταν ‘μόνο’ 5.3%, άρα η συρρίκνωση επιβραδύνεται. Φως στο τούνελ! Από κοντά και οι βαθυστόχαστοι ερευνητές των τραπεζών με τα τριμηνιαία δελτία τους μας πληροφόρησαν ότι, αυτό ήταν, περνάμε πλέον σε χαμηλότερους ρυθμούς συρρίκνωσης του ΑΕΠ, τα επόμενα τρίμηνα η συρρίκνωση θα επιβραδυνθεί κι άλλο και θα περάσουμε, επιτέλους, σε θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης το 2014. Το πρόγραμμα είναι μεν οδυνηρό, αλλά φέρνει αποτελέσματα.

Είναι άξια θαυμασμού η εκστρατεία του μνημονιακού στρατοπέδου γιατί στην πραγματικότητα η ελληνική οικονομία παραμένει σε βαθύτατη ύφεση και δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι η κατάσταση αλλάζει ουσιαστικά. Δε χρειάζεται να πάμε μακριά για να βεβαιωθούμε. Μας το λέει η Ελ.Στατ.

Η Γερμανία αποφεύγει το νομισματικό για να συνεχίσει τον κοινωνικό πόλεμο

του Λεωνίδα Βατικιώτη

Το θέμα που ανέδειξε πρόσφατα το γερμανικό περιοδικό Der Spiegel, παρά τη δραματικότητά του, δεν θα άξιζε περαιτέρω σχολιασμού, αν δεν αποτελούσε την κορυφή του παγόβουνου, αντανακλώντας μια πολύ ευρύτερη τάση, που αφορά στη ραγδαία υποβάθμιση της εργασίας στο πλαίσιο της βύθισης της Ευρώπης σ' ένα νεοφιλελεύθερο βάλτο.

Πρόκειται για την επιστολή που έλαβε 19χρονη άνεργη Γερμανίδα στο Άουγκσμπουργκ από το τοπικό, και μάλιστα δημόσιο, γραφείο ευρέσεως εργασίας και έκανε τη μητέρα της να ουρλιάζει επί ώρες. Το θέμα της αλληλογραφίας αφορούσε σε πρόταση εργασίας στη 19χρονη ως σερβιτόρας σ' ένα χώρο 2.500 τετραγωνικών μέτρων ονόματι «Κολοσσαίο».
Μόνο που δεν επρόκειτο για ένα οποιοδήποτε μπαρ ή καφέ, αλλά για... οίκο ανοχής, και είναι αυτονόητο ότι τα όρια μεταξύ σερβιρίσματος ποτών και ικανοποίησης άλλων... παραγγελιών, πολύ περισσότερο σε τέτοιους χώρους, ποτέ δεν είναι αυστηρά, ακόμη και για μια χώρα όπως η Γερμανία, που φημίζεται για την αυστηρότητα της. 
Η απόφαση για τη 19χρονη όμως δεν ήταν τόσο απλή, δεδομένου ότι πιθανή άρνηση της ισοδυναμούσε με διακοπή κάθε επιδοματικής παροχής τώρα και στο μέλλον, μια και σήμαινε απροθυμία εργασίας. Είναι κι αυτό ένα από τα μέτρα που επιβλήθηκαν στη Γερμανία το 2004 στο πλαίσιο ευρύτατης αντεργατικής μεταρρύθμισης.

Το Πασαλιμάνι στους …Τούρκους!

του Γιώργου Δελαστίκ

Απίστευτη η είδηση που ακούσαμε στο Μέγκα την Παρασκευή το βράδυ και δεν προλάβαμε να διασταυρώσουμε: Ο Σαμαράς πουλάει το Πασαλιμάνι στους …Τούρκους! 

Ακριβέστερα, στο πλαίσιο του «πατριωτικού» προγράμματος ιδιωτικοποιήσεων της κυβέρνησής του, τουρκική εταιρεία επενδύει σε εταιρεία που μεταξύ άλλων διαχειρίζεται και τη μαρίνα Ζέας! 

Με την πορεία που έχει χαράξει ο Αντωνάκης, το μόνο που απομένει να κάνει είναι να ζητήσει πολιτικό άσυλο στα …Σκόπια – αν και εδώ που τα λέμε κανένας δεν θα εκπλαγεί αν τον δει να το κάνει κι αυτό! Τόσο αυτός όσο και οι κυβερνητικές «τσόντες», ο Βενιζέλος και ο Κουβέλης, αποδείχτηκαν αδίστακτοι πολιτικοί ψεύτες και οικονομικοί εγκληματίες.
 

Εξαπατώντας τον λαό, ο οποίος είναι αλήθεια ότι θέλει κι ο ίδιος να εξαπατηθεί στον τομέα αυτόν, καλλιεργούν ένα τεχνητό και εντελώς αβάσιμο κλίμα αισιοδοξίας ότι δήθεν η κατάσταση θα βελτιωθεί στην Ελλάδα το 2013. Πρόκειται για ανενδοίαστο ψέμα.

Ελλάδα: Μόνο η διαγραφή του χρέους μπορεί να επιφέρει μία αρχή λύσης.

του Jacques Sapir**

Η Ελλάδα είναι, ξανά, στα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων. Το πρόβλημα το οποίο φαίνεται να τίθεται είναι να μάθουμε αν οι ευρωπαίοι πιστωτές θα αποδεχτούν να πληρώσουν, ακόμη επιπλέον*, το ποσό των 44 δις για αυτή την χώρα.
Ας διαλύσουμε αμέσως αυτό το ψεύτικο σασπένς, η απάντηση είναι « ναι ».
Αλλά αυτό θα είναι αποτελεσματικό; Η απάντηση είναι καθαρά « όχι ».

Προσθέτοντας στο χρέος και άλλο χρέος δεν εξυπηρετείται αυστηρώς τίποτα αλλά θα συμβάλει στο να επιβαρύνει το λογαριασμό των ευρωπαίων φορολογουμένων μέσα σε μία περίοδο γενικής ύφεσης.
Μετά την αναδιάρθρωση των 107 δις των ιδιωτικών χρεών αυτής της άνοιξης, το ελληνικό δημόσιο χρέος φτάνει σήμερα τα 287 δις ευρώ. Είναι σημαντικό ποσό, συγκρινόμενο με το ΑΕΠ της χώρας. Εάν της χορηγηθούν τα απαιτητά 44 δις, από τα οποία ένα μέρος έπρεπε ήδη στην πραγματικότητα να έχει καταβληθεί από τον Ιούνιο του 2012, φτάνουμε τα 331 δις. Αυτά αντιπροσωπεύουν 168% του ΑΕΠ (197,1 δις ευρώ) στο τέλος του 2012.

Εκτός ελέγχου το δημόσιο χρέος, στο 189% του ΑΕΠ!

Το θράσος της κυβέρνησης πραγματικά δεν έχει όρια. Τις μέρες που κήρυξε λήξασα την διαπραγμάτευση με την Τρόικα και καλεί τους βουλευτές να ψηφίσουν τα νέα μέτρα λιτότητας ύψους 13,5 δισ. ευρώ τα οποία θα βυθίσουν ακόμη πιο βαθιά στην εξαθλίωση την κοινωνική πλειοψηφία, με μοναδικό επιχείρημα την επίτευξη δημοσιονομικής σταθερότητας, αυτές ακριβώς τις μέρες έδωσε στην δημοσιότητα τον κρατικό προϋπολογισμό που δείχνει ότι το δημόσιο χρέος ακολουθεί μια πορεία εντελώς ανεξέλεγκτη. 

 
Προς διάψευση όλων των υποσχέσεων που έχουν δώσει αυτά τα 2,5 χρόνια τόσο οι τεχνοκράτες της Τρόικας όσο και οι εκπρόσωποι των ελληνικών κυβερνήσεων που εμφάνιζαν ως αναγκαίο κακό αυτά τα μέτρα, η συνταγή δεν απέδωσε, το χρέος δεν μειώθηκε! Ενώ λοιπόν αποδεδειγμένα αυτό το μίγμα οικονομικής πολιτικής – εφιαλτική λιτότητα με αύξηση της φορολογικής επιβάρυνσης και κάθετη μείωση των κοινωνικών δαπανών και των μισθών – δεν αποδίδει, δηλαδή οξύνει το υπαρκτό δημοσιονομικό πρόβλημα της χώρας, η κυβέρνηση κάνει ό,τι περνάει από το χέρι της για την συνέχιση και την εμβάθυνσή του. Πρόκειται για ρεσιτάλ δογματισμού, στον βαθμό που κλείνει τα μάτια σε μια πραγματικότητα που βοά.

Οι αριθμοί

της Κύρας Αδάμ

Η γλώσσα των αριθμών είναι απλή και σαφής. 


Γι' αυτό τις περισσότερες φορές σπάει κόκαλα. Στη συγκεκριμένη περίπτωση σπάει όλες τις προβλέψεις κυβέρνησης και τρόικας, ΔΝΤ και Ε.Ε. για το έλλειμμα που παρουσίασε ο προϋπολογισμός το 2010. 

Διαμορφώθηκε στο 10,5% του ΑΕΠ σε πείσμα όλων των προβλέψεων που το τοποθετούσαν στο 9,1%, με άλλα λόγια φόρτωσε τον προϋπολογισμό με επιπλέον 2,3 δισ. ευρώ.

Πρόκειται για το δεύτερο μεγαλύτερο έλλειμμα στην ευρωζώνη, μετά το θηριώδες 32,4% του ΑΕΠ της Ιρλανδίας και ακολουθούν η Ισπανία (9,2%) και η Πορτογαλία (9,1%), ενώ ο μέσος όρος της ευρωζώνης ξεπερνά το 6%, βγάζοντας τη γλώσσα στο «όριο του 3%» στο έλλειμμα, που είχαν συμφωνήσει οι Ευρωπαίοι ηγέτες το 2000 όταν ξεκίνησαν τη μεγάλη περιπέτεια του ευρώ.

Καλπάζει το χρέος σε όλη την ΕΕ

του Γιώργου Δελαστίκ

Στον αέρα έχει τιναχτεί το Μάαστριχτ στις προβλέψεις του για το ανώτατο επιτρεπτό όριο του δημόσιου χρέους και του ελλείμματος του προϋπολογισμού σε ολόκληρη την Ευρώπη τόσο στις 27 χώρες-μέλη της ΕΕ όσο και στα 17 κράτη που συναπαρτίζουν την Ευρωζώνη. 

Αυτό είναι το γενικό συμπέρασμα από τα αναλυτικά στοιχεία που δημοσιοποίησε προχθές η Γιούροστατ, η Στατιστική Υπηρεσία της ΕΕ.

Ποιο 3% ως ανώτατο όριο του ελλείμματος; Κατά μέσο όρο στις 27 χώρες της ΕΕ το έλλειμμα του προϋπολογισμού ανέρχεται στο 6,4% του ΑΕΠ.

Είναι χαρακτηριστικό δε ότι στις 22 από αυτές τις χώρες το έλλειμμα υπερβαίνει το όριο 3% και μόνο σε 5 όλες κι όλες χώρες είναι κάτω από το 3%, μέσα δηλαδή στις προβλέψεις του Μάαστριχτ.

Πρόκειται μόνο για τις τρεις σκανδιναβικές χώρες (Σουηδία, Δανία, Φινλανδία) συν το ζάπλουτο Λουξεμβούργο και την Εσθονία.

Τα διαπλανητικά χρέη και οι αριστεροί του Σείριου

των   Θ.Μαριόλη. και Κ. Παπουλή

ΙΣΚΡΑ: Ένα τεκμηριωμένο κείμενο με αποκαλυπτικά στοιχεία!

Η ΙΣΚΡΑ καταχωρεί μια πολύ ενδιαφέρουσα και πρωτότυπη ανάλυση με αποκαλυπτικά στοιχεία των Θεόδωρου Μαριόλη και Κώστα Παπουλή, η οποία θα πρέπει να προσμετρηθεί σοβαρά τόσο στις θεωρήσεις όσο και στις προτάσεις της Αριστεράς για το χρέος και την οικονομία.

Ολόκληρο το κείμενο των Θ. Μαριόλη και Κ. Παπουλή, έχει ως εξής:

Tα διαπλανητικά χρέη και οι αριστεροί του Σείριου

Όλο και πιο συστηματικά, το τελευταίο διάστημα, διάφοροι έγκριτοι δημοσιογράφοι και πολιτικοί αναλυτές, η πλειοψηφία των οποίων ανήκει στην κομμουνιστική και μη Αριστερά, επικαλούνται στοιχεία για τα συνολικά (δημόσια και ιδιωτικά) εξωτερικά χρέη διαφόρων (ευρωπαϊκών και μη) οικονομιών (ενδεικτικά, βλ. Πίνακα 1), προκειμένου να αποδείξουν ότι η Ελλάδα δεν αντιμετωπίζει ιδιαίτερο-σημαντικό πρόβλημα εξωτερικού χρέους.

Η ελεγχόμενη πτώχευση της χώρας δεν είναι μονόδρομος

Δημήτρης Καζάκης

1/4/2010 Εφημερίδα “Ποντίκι”

Η σύνοδος κορυφής της 25ης Μαρτίου αποτελεί πράγματι ορόσημο. Μ’ αυτήν οι ηγέτες της ευρωζώνης σύστησαν επίσημα την Ελλάδα στο ΔΝΤ. Το ευρώ, δίπλα στις τόσες και τόσες ευεργεσίες που έχει προσφέρει σ’ αυτή τη χώρα και ιδίως στον εργαζόμενο λαό της, έρχεται τώρα να του προσφέρει επίσης μια ακόμη μοναδική ευκαιρία, να δοκιμάσει στο πετσί του και τις «θεραπείες σοκ» του ΔΝΤ. «Ελπίζουμε ότι αυτό θα καθησυχάσει όλους τους κατόχους των Ελληνικών ομολόγων ότι η ευρωζώνη δεν θα αφήσει την Ελλάδα να αποτύχει», όπως είπε ο Χέρμαν Βαν Ρομπέι αμέσως μετά τη Σύνοδο. Άλλωστε γι’ αυτούς δουλεύουν όλοι.

Η χώρα βαδίζει όπως έχει προκαθοριστεί από τις αγορές και τους κερδοσκόπους: από το κακό στο χειρότερο. Κάθε επιδείνωση της κατάστασης αποφέρει κέρδη δις ευρώ σε διεθνείς θεσμικούς και μη επενδυτές. Κι αυτό γιατί δεν έχουν επενδύσει στην μια και έξω χρεοκοπία της χώρας, αλλά στον αργό θάνατό της. Όσο περισσότερο κρατήσει η επιθανάτια αγωνία, τόσο περισσότερο κερδίζουν από τα αυξημένα spread-επιτόκια, από τις επισφάλειες των ελληνικών ομολόγων, από τα κάθε είδους παράγωγα χρέους, από τα πιθανά swap και τις συμφωνίες πάνω και κάτω από το τραπέζι προκειμένου η χώρα να συνεχίσει να δανείζεται για να συνεχίσει απρόσκοπτα την εξυπηρέτηση των χρεών της. Το ιδεώδες για τις αγορές θα ήταν να συνεχιστεί στο διηνεκές αυτή η κατάσταση. Αυτό θέλουν να εγγυηθεί η κηδεμονία της χώρας από το ΕΕ και το ΔΝΤ. Επιζητούν δηλαδή μια ελεγχόμενη πτώχευση σαν αυτή που επέβαλε το ΔΝΤ στην Ουραγουάη το 2003, η οποία την μετέτρεψε σε μια από τις φτωχότερες χώρες της Λατινικής Αμερικής, χωρίς να την γλυτώσει από το χρέος της.

Αυτός είναι ο μονόδρομος που υπηρετεί η κυβέρνηση. Είναι η χώρα υποχρεωμένη να τον ακολουθήσει; «Η πρώτη διαταγή των νόμων των είναι, να νομίζουν τους λόγους του τυράννου ως νόμους απαραβάτους», έγραφε για τα καθεστώτα της τυραννίας ο Ανώνυμος Έλληνας στην Ελληνική Νομαρχία.

Ωστόσο, μονόδρομοι δεν υπάρχουν, όπως δεν υπάρχουν και «νόμοι απαράβατοι». Ιδίως όταν η αναζήτηση μιας εναλλακτικής προοπτικής αποτελεί ζήτημα ζωής ή θανάτου για τη χώρα και το λαό της.

Το πρώτο βήμα μιας διαφορετικής πολιτικής θα ήταν να ανατραπεί το καθεστώς κηδεμονίας από την ΕΕ και το ΔΝΤ, που έχει σαν βασικό στόχο τη διαιώνιση της υπερχρέωσης προς όφελος των διεθνών κερδοσκόπων και δανειστών. Δεν υπάρχει ούτε ένα παράδειγμα χώρας που να υποβλήθηκε σε καθεστώς κηδεμονίας για τα χρέη της και να βγήκε αλώβητη ή και ακέραια. Όποιος ενδιαφέρεται ας δει την ιστορία των χωρών της Λατινικής Αμερικής και της Αφρικής, ιδίως της υποσαχάριας, όπου έδρασε για δεκαετίες το ΔΝΤ. Όπου επιβλήθηκε καθεστώς κηδεμονίας άφησε πίσω του ερείπια.

Δεύτερο, να προχωρήσει το ελληνικό κράτος σε άμεση παύση πληρωμών, ώστε να διασωθούν οι τεράστιοι πόροι που σήμερα πηγαίνουν σε πληρωμές δανείων. Η παύση πληρωμών δεν ισοδυναμεί με κήρυξη πτώχευσης, όπως κηρύττει σκόπιμα η επίσημη προπαγάνδα. Η πτώχευση μπορεί να σημάνει μια προσωρινή στάση πληρωμών, αλλά θέτει τη χώρα και το λαό της στη διάθεση και στο έλεος των δανειστών της. Πτώχευση σημαίνει ότι μια χώρα δεν μπορεί να πληρώσει τους δανειστές της σε ρευστό και επιτρέπει να πληρωθούν σε είδος, κατάσχοντας και δημεύοντας τα περιουσιακά της στοιχεία. Αντίθετα, μια χώρα προχωρά σε μονομερή παύση πληρωμών ακριβώς επειδή δεν θέλει να της επιβληθεί ή να αναγκαστεί από την αγορά να κηρύξει πτώχευση. Η μονομερής παύση πληρωμών θέτει σε πρώτη προτεραιότητα την ανάγκη να σταθεί η χώρα και ο λαός της στα πόδια τους, χωρίς τον φόρο αίματος στους δανειστές.

Για παράδειγμα στην περίπτωση της επίσημης πτώχευσης του ελληνικού κράτους το 1932 υπήρξε πράγματι προσωρινή παύση πληρωμών, αλλά η χώρα δεν γλύτωσε ούτε από τα χρέη της, ούτε από τους δανειστές της. Ακόμη και σήμερα συνεχίζει το ελληνικό κράτος να πληρώνει το διακυβερνητικό δάνειο με τις ΗΠΑ που συνάφθηκε το 1929! Κι ας έχει μεσολαβήσει επίσημο χρεωστάσιο της χώρας.

Στη διεθνή πρακτική έχουμε πολλές χώρες που κατά καιρούς αρνήθηκαν να πληρώσουν τους δανειστές τους, χωρίς να κηρύξουν πτώχευση. Μάλιστα στο διεθνές δίκαιο υπάρχει πρόβλεψη για την μονομερή άρνηση μιας χώρας να πληρώσει τα χρέη της, όταν συντρέχουν τρεις λόγοι: (α) Ο δανεισμός έγινε με ανήθικο και παράνομο τρόπο. (β) Τα δάνεια δεν χρησιμοποιήθηκαν προς το συμφέρον του λαού και της χώρας. (γ) Οι δανειστές γνώριζαν πολύ καλά ποιους δάνειζαν και για ποιο σκοπό. Στη βάση αυτής της ρήτρας του διεθνούς δικαίου, που αποκαλείται odious debt ή απεχθές χρέος, αρνήθηκαν πολλές από τις νεοαπελευθερωμένες χώρες να πληρώσουν τα χρέη της αποικιοκρατίας, των δικτατορικών και βασιλικών καθεστώτων που ανατράπηκαν, αλλά και των διεφθαρμένων κυβερνήσεων.

Τελευταίο παράδειγμα είναι το Εκουαδόρ, το οποίο τον Δεκέμβρη του 2008 ανακοίνωσε πλήρη παύση πληρωμών, χωρίς να κηρύξει πτώχευση. Ο πρόεδρος της χώρας Κορέα, αφού συγκρότησε μια διακομματική επιτροπή υπό τον γενικό εισαγγελέα της χώρας που εξέτασε το σύνολο των συμβάσεων δανεισμού της χώρας, ανακοίνωσε ότι το Εκουαδόρ δεν δεσμεύεται να πληρώσει ένα «ανήθικο και παράνομο» χρέος, που υπήρξε προϊόν ρεμούλας και κερδοσκοπίας σε βάρος του λαού του. Απευθύνθηκε επίσης στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, η οποία στάθηκε στο πλευρό της χώρας, αναγνωρίζοντας το δικαίωμά της να μην πληρώσει χρέη που δημιούργησαν οι προηγούμενες διεφθαρμένες κυβερνήσεις και έτσι δεν κουνήθηκε φύλλο εναντίον του Εκουαδόρ. Και μιλάμε για μια χώρα με πληθυσμό περί τα 13,6 εκατ. κατοίκους και με ΑΕΠ (2008) λίγο πάνω από το 16% του αντίστοιχου ΑΕΠ της Ελλάδας!

Για να προχωρήσει μια χώρα σε μονομερή παύση πληρωμών απαιτείται πρώτα και κύρια πολιτική βούληση. Απαιτείται υπεύθυνη κυβέρνηση που να προτάσσει πάνω απ’ όλα το καλό της χώρας και του λαού της. Φανταστείτε μόνο μια κυβέρνηση που αντί να αναζητά την «αποκατάσταση της αξιοπιστίας στις αγορές», βγαίνει και ζητά την συμπαράσταση, την μαχητική στήριξη του λαού για να προχωρήσει σε μονομερή παύση πληρωμών, ώστε να μην επιβάλει τα μέτρα λιτότητας και ασφυξίας που απαιτούν οι δανειστές και τα όργανά τους.

Φυσικά μια τέτοια κυβέρνηση θα προχωρούσε αμέσως στη δημιουργία μιας διακομματικής επιτροπής σε ισότιμη βάση, έστω υπό τον πρόεδρο της δημοκρατίας, η οποία θα είχε απεριόριστη δυνατότητα διερεύνησης όλων των συμβάσεων δανεισμού τουλάχιστον από την μεταπολίτευση έως σήμερα. Υπάρχει έστω κι ένας που πιστεύει ότι οι συμβάσεις αυτές δεν κρύβουν ρεμούλες και ατασθαλίες άνευ προηγουμένου; Μόνο οι συμβάσεις swap που αποκαλύφτηκαν πρόσφατα με την Goldman Sachs και άλλες 15 τράπεζες αποτελούν σκάνδαλα πρώτου μεγέθους, που μπροστά τους ωχριά το σκάνδαλο Siemens. Ταυτόχρονα θα έφερνε στη Βουλή νόμο, ο οποίος θα καταργούσε με αναδρομική ισχύ κάθε ασυλία για όλα τα πολιτικά πρόσωπα που διαχειρίστηκαν δημόσιο χρήμα με ποινή τη δήμευση της περιουσίας τους και φυλάκιση.

Όλα αυτά δεν θα ικανοποιούσαν μόνο το κοινό περί δικαίου αίσθημα, κάτι εντελώς απαραίτητο για μια πολιτική που θέλει να στηριχθεί στον ίδιο το λαό, αλλά θα στοιχειοθετούσαν και το έννομο δικαίωμα της χώρας έναντι της «διεθνούς κοινότητας» να μην πληρώσει τα χρέη που αποτελούν προϊόν ρεμούλας και κερδοσκοπίας.

Φυσικά η παύση πληρωμών είναι μόνο το πρώτο βήμα. Είναι ένα αμυντικό μέτρο για να διασωθούν οι τεράστιοι πόροι που πηγαίνουν στην αποπληρωμή των χρεών. Το πρόβλημα που προκύπτει αμέσως με την παύση πληρωμών είναι διπλό: Αφενός, τι πρέπει να γίνει για να θωρακιστεί η χώρα απέναντι τους εκβιασμούς και τις πιέσεις των αγορών, που είναι φυσικό να ενταθούν μπροστά στο ενδεχόμενο της παύσης πληρωμών. Αφετέρου, πώς πρέπει να αξιοποιηθούν οι πόροι που διεσώθησαν, αλλά και οι πόροι που διαθέτει συνολικά η ελληνική οικονομία και κοινωνία, έτσι ώστε να ορθοποδήσει η χώρα και ο λαός της και να μπει σε μια νέα τροχιά ορθολογικής ανάπτυξης προς όφελος των εργαζομένων και του τόπου.

Ως προς το πρώτο ζήτημα, η επίσημη προπαγάνδα ασκεί συστηματική τρομοκρατία, που πίσω της κρύβεται η απόλυτη ένδεια επιχειρημάτων. Επίσης, η διατεταγμένη δημοσιογραφία έχει φιμώσει κάθε άποψη που υποστηρίζει την παύση πληρωμών. Ενώ δυστυχώς και η επίσημη αριστερά δεν τολμά ούτε καν να θέσει το ζήτημα.

Η ελεγχόμενη «ενημέρωση» γνωρίζει πολύ καλά ότι οι πιέσεις και οι εκβιασμοί των αγορών μπορούν να πιάσουν μόνο όταν έχεις ένα πολιτικό σύστημα εντελώς σαθρό, υποτελές, διεφθαρμένο και επιρρεπές στο δοσιλογισμό. Όπου υπήρξαν κυβερνήσεις που τόλμησαν να υπερασπιστούν τις χώρες τους, ακόμη και σε συνθήκες εξαιρετικά δύσκολες γι’ αυτές, οι αγορές και τα διεθνή όργανά τους ελάχιστα μπόρεσαν να κάνουν.

Για παράδειγμα η Αργεντινή, η οποία χρεωκόπησε επίσημα το 2001 μετά από μια δεκαετία κατά την οποία οι διεθνείς αγορές και τα όργανά τους την αποκαλούσαν «οικονομικό θαύμα». Αφού ανατράπηκε και εκδιώχθηκε κακήν κακώς ο πρόεδρος του «οικονομικού θαύματος» Κάρλος Μένεμ, ένα είδος δικού μας Σημίτη, ο οποίος οδήγησε τη χώρα στην υπερχρέωση και την καταστροφή, ήρθε ο Φερνάντο ντε λα Ρούα, κάτι σαν τον δικό μας Καραμανλή τζούνιορ, ο οποίος προσπάθησε να συνεχίσει την ίδια πολιτική. Έφτασε τη χώρα στο χείλος της χρεωκοπίας και ο λαός τον ανέτρεψε. Στη θέση του ήρθε ο κεντροαριστερός Εδουάρδο Ντουάμπλε, κάτι σαν τον δικό μας Γιώργο Παπανδρέου.

Ο Ντουάμπλε, αφού κατήγγειλε την προηγούμενη διεφθαρμένη διακυβέρνηση και δήλωσε ότι κινδυνεύει η εθνική κυριαρχία της χώρας του από τους διεθνείς δανειστές και κερδοσκόπους, κατέληξε ότι δεν υπάρχει κανένας άλλος δρόμος εκτός από την υπαγωγή της χώρας του στην κηδεμονία του ΔΝΤ. Μέσα σε λίγους μήνες η ανεργία έφτασε στα ύψη (πάνω από το 25%), η πείνα και η φτώχεια θέριζε, ενώ ακόμη και το ποσοστό θνησιμότητας του πληθυσμού αυξήθηκε. Για όλα αυτά ο Ντουάμπλε ήξερε μόνο να λέει: «Δεν θα ήμουν ειλικρινής αν σας έλεγα ότι είμαι ευτυχής με τον τρόπο που το ΔΝΤ μας έχει μεταχειριστεί.». Πονούσε κι αυτός για τα βάσανα του λαού του, όπως πονά και ο Γιώργος Παπανδρέου.

Ωστόσο, ο λαός της Αργεντινής δεν εκτίμησε καθόλου τα αισθήματά του και τον έριξε. Στην θέση του εκλέχτηκε ο Κιτσνέρ, ο οποίος το πρώτο πράγμα που έκανε, σεβόμενος τη θέληση του λαού και το συμφέρον της χώρας του, ήταν να ξαποστείλει το ΔΝΤ και τις θεραπείες του. Ακολούθησε πολιτική διαγραφής των χρεών της χώρας και προχώρησε σε εθνικοποιήσεις σημαντικών τομέων της οικονομίας προκειμένου να ξαναρχίσει η ανάπτυξη της χώρας. Οι αγορές τιμώρησαν την Αργεντινή βαθμολογώντας την πιστοληπτική ικανότητα της χώρας με το χειρότερο βαθμό. Παρ’ όλα αυτά η Αργεντινή στάθηκε στα πόδια της με τη δύναμη του λαού της, παρά και ενάντια στο ΔΝΤ, τις αγορές και τις θεραπείες τους. Χρειάστηκε απλά ένας Κιτσνέρ να ενωθεί με το λαό και να προτάξει το συμφέρον της χώρας του, για να γλυτώσει η χώρα τα χειρότερα. Όλα αυτά δεν σημαίνουν ότι η Αργεντινή έχει λύσει τα προβλήματά της, ή ότι έχει ξεπεράσει ολοκληρωτικά τη χρεωκοπία της. Σημαίνουν απλά ότι η χρεωκοπημένη Αργεντινή και ο λαός της σήμερα είναι σε πολύ καλύτερη κατάσταση από όλες τις άλλες χώρες που δέχτηκαν την κηδεμονία του ΔΝΤ, ενώ βρίσκεται σε καλύτερη θέση και από την Ελλάδα του «ισχυρού ευρώ».

Τι θα γίνει όμως αν αντιδρώντας στην παύση πληρωμών φύγουν όλα τα κεφάλαια; Τι θα γίνει αν οι τράπεζες αρχίζουν να εκβιάζουν; Τι θα γίνει αν η ΕΚΤ προκειμένου να προστατεύσει τις τράπεζες που κατέχουν τα πακέτα των ελληνικών ομολόγων, αρχίσει να πιέζει μέσα από τον περιορισμό της ρευστότητας της ελληνικής οικονομίας, μιας και είναι η μόνη που ελέγχει την ποσότητα έκδοσης του ευρώ; Τα ερωτήματα αυτά είναι απολύτως βάσιμα. Γι’ αυτό και η παύση πληρωμών δεν έχει ουσιαστικά κανένα πρακτικό νόημα, αν δεν συνοδευτεί με ένα πακέτο άμεσων μέτρων θωράκισης της οικονομίας και της χώρας από τυχόν εκβιασμούς και πιέσεις. Αυτά τα μέτρα πρέπει να είναι τα εξής:

Πρώτο, η άμεση επιβολή ελέγχου στην κίνηση κεφαλαίου ώστε να σταματήσει η φυγή του στο εξωτερικό. Αυτό μπορεί να γίνει π.χ. επιβάλλοντας έναν αποτρεπτικό φόρο της τάξης του 80-90% για κάθε ευρώ που πηγαίνει σε καταθέσεις, μετοχές, ομόλογα, παράγωγα, κλπ., του εξωτερικού. Πρέπει να γνωρίζουμε ότι τα ιδιωτικά κεφάλαια που έχουν επωφεληθεί από το κοινό νόμισμα και την ελευθερία κίνησης και βρίσκονται ήδη στο εξωτερικό ανέρχονταν στα τέλη του 2009 σε πάνω από 160 δις ευρώ. Αυτό πρέπει έτσι ή αλλιώς να σταματήσει γιατί αποτελεί τρομακτική πληγή για την ελληνική οικονομία.

Δεύτερο, η εθνικοποίηση των βασικών τραπεζών της χώρας, ώστε να χτυπηθεί αποφασιστικά το κύκλωμα χρηματοπιστωτικής αγυρτείας και τοκογλυφίας που πνίγει τη χώρα. Να λυτρωθούν νοικοκυριά και μικρομεσαίες επιχειρήσεις από την σαράφικη πρακτική των τραπεζών. Να διαγραφεί το μεγαλύτερο μέρος των χρεωγράφων που βρίσκονται στα χαρτοφυλάκια των τραπεζών με αποτέλεσμα να έχουν εκτινάξει την αξία του τραπεζικού ενεργητικού σε σχεδόν 2 φορές το ΑΕΠ της χώρας.

Τρίτο, η έξοδος της χώρας από το ευρώ και την ΟΝΕ. Κι αυτό γιατί το ευρώ είναι το μόνο αποτελεσματικό μέσο εκβιασμού και πίεσης της χώρας. Εκτός ευρώ όλες οι απειλές είναι μόνο λόγια. Κι όχι μόνο αυτό. Όσο η χώρα βρίσκεται μέσα στην ΟΝΕ είναι εκτεθειμένη στις επιδρομές της διεθνούς κερδοσκοπίας και λειτουργεί ως αναλώσιμο είδος για τα διευθυντήρια της Ευρωζώνης.

Φυσικά, η αποχώρηση της Ελλάδας από την ευρωζώνη σήμερα, θα πυροδοτήσει τέτοια κρίση στο ίδιο το ευρώ, θα πυροδοτήσει τέτοιες λαϊκές αντιδράσεις εναντίον του και στις άλλες χώρες της ευρωζώνης, που είναι πολύ πιθανό να δούμε την έκλειψή του. Αυτό φοβούνται και τα διευθυντήρια της ευρωζώνης.

Το μόνο που μπορεί να κάνουν οι αγορές απέναντι σε μια αποφασισμένη χώρα και έναν ακόμη πιο αποφασισμένο λαό, είναι να μηδενίσουν την πιστοληπτική του ικανότητα. Κι έτσι να μην μπορεί η χώρα να αντλήσει κεφάλαια από τις διεθνείς αγορές ομολόγων. Όμως αυτό δεν αποτελεί ουσιαστικό πρόβλημα. Κι αυτό γιατί η συμμετοχή των κρατικών ελλειμμάτων στο δημόσιο δανεισμό κινείται λίγο πάνω από το 3%. Αυτό σημαίνει ότι, αν απαλλαγεί η χώρα από την εξυπηρέτηση των δανείων, οι πραγματικές δανειακές ανάγκες, ακόμη και με τα σημερινά δεδομένα, είναι ασήμαντες.

Θα πρέπει όμως και η παύση πληρωμών να συνοδευθεί από μια ριζικά διαφορετική αναπτυξιακή πορεία, η οποία δεν θα στηρίζεται σε κερδοσκόπους επενδυτές, σε κρατικοδίαιτους επιχειρηματίες και μονοπώλια, αλλά στις άμεσες ανάγκες και το εισόδημα του εργαζόμενου. Μόνο έτσι μπορεί να ορθοποδήσει η οικονομία, να ανασυγκροτηθεί σε παραγωγική βάση η εγχώρια αγορά και να οικοδομηθεί ένα ριζικά διαφορετικό κράτος από το σημερινό. Μόνο έτσι δεν θα χρειάζεται το δημόσιο να καταφύγει ξανά στη διεθνή κερδοσκοπία για δανεισμό.

Φυσικά τίποτε από όλα αυτά δεν έχει νόημα δίχως την κατάκτηση και την κατοχύρωση της δημοκρατίας στη χώρα. Κι αυτό σημαίνει την ανατροπή του υπάρχοντος διάτρητου και απόλυτα διεφθαρμένου συστήματος καλπονοθευτικής αναπαραγωγής ενός περιορισμένου και τυπικού κοινοβουλευτισμού που στηρίζει την απολυταρχία της εκάστοτε κυβέρνησης και των πατρώνων της. Σημαίνει δηλαδή την εγκαθίδρυση της αληθινής κυριαρχίας του λαού, της λαοκρατίας, με την κατοχύρωση και τον σεβασμό της εθνικής κυριαρχίας και ανεξαρτησίας.

AΝΤΑΡΣΙΑ ΣΤΗΝ ΕΕ/ΔΝΤ

AΝΤΑΡΣΙΑ ΣΤΗΝ ΕΕ/ΔΝΤ:
Ελλάδα, Ισλανδία, Λεττονία μπορούν να δείξουν το δρόμο

Ellen Brown, 7 Δεκεμβρίου, 2009

Τα μικρά και πνιγμένα στα χρέη μικρά κράτη της Ευρώπης θα μπορούσαν να ακολουθήσουν το παράδειγμα της Αργεντινής και απλά να αφήσουν τα χρέη τους. Αυτό θα μετατοπίσει το βάρος προς τις πιστώτριες χώρες, που απλώς θα έλυναν το πρόβλημα με την αλλαγή των λογιστικών κανόνων τους.

Η οικονομική κατάρρευση, που ήταν κάποτε πρόβλημα μόνο για τις αναπτυσσόμενες χώρες, πλανάται τώρα στην Ευρώπη. Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, ζητά την επιβολή “μέτρων λιτότητας” για τον περιφερειακό κύκλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης( Ελλάδα, Ισλανδία και Λετονία) που πλήττεται περισσότερο. Αλλά οι 3 αυτές χώρες δεν εμπίπτουν στην κατηγορία των συνήθως γονυπετών τριτοκοσμικών κρατών-ζητιάνων. Ιστορικά, οι Βίκινγκς της Ισλανδίας απώθησαν επανειλημμένα τους Βρετανούς εισβολείς . Λεττονικές φυλές απώθησαν ακόμη και τους Βίκινγκς και οι Έλληνες κατέλαβαν ολόκληρη την Περσική αυτοκρατορία. Αν κάποιος μπορεί να αντέξει να τα βάλει με το ΔΝΤ, οι είναι αυτοί οι 3 ευρωπαϊκοί πολεμικοί και παλικαρίσιοι λαοί.

Δεκάδες χώρες έχουν κηρύξει αδυναμία εξυπηρέτησης του χρέους τους κατά τις τελευταίες δεκαετίες, με πιο πρόσφατη το Ντουμπάι, που κήρυξε αναστολή εξυπηρέτησης του χρέους του στις 26 Νοεμβρίου, 2009. Αν λοιπόν το σε ξεδιάντροπο βαθμό πλούσιο αραβικό εμιράτο μπορεί να κηρύξει πτώχευση, τότε μπορούν επίσης και χώρες που βρίσκονται σε πολύ πιο απελπιστική κατάσταση. Και ειδικά όταν η μόνη εναλλακτική οδός είναι η καταστροφή της τοπικής οικονομίας, είναι δύσκολο να υποστηρίξει κανείς ότι δεν δικαιούνται να το κάνουν. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα όταν οι πιστωτές είναι σε μεγάλο βαθμό υπεύθυνοι για τα προβλήματα του οφειλέτη, και όταν υπάρχουν βάσιμα επιχειρήματα για να υποστηριχθεί οτι τα χρέη, επί της ουσίας δεν οφείλονται.

Τα προβλήματα στην Ελλάδα ξεκίνησαν από τα χαμηλά επιτόκια που ήταν ακατάλληλα για την Ελλάδα, διατηρήθηκαν χαμηλά, για τη διάσωση της Γερμανίας από την οικονομική ύφεση. Οι δε Ισλανδοί και Λετονοί έχουν επιβαρυνθεί με την ευθύνη υποχρεώσεων από συμφωνίες στις οποίες δεν ήταν μέτοχοι. Ο οικονομολόγος Michael Hudson γράφει:

“Η Ευρωπαϊκή Ένωση και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο τους προέτρεψαν να μετατρέψουν τα χρέη του ιδιωτικού τομέα (σ.μ. δηλαδή των τραπεζών) σε δημόσιο χρέος, και αυτά να αποπληρωθούν με αύξηση της φορολογίας, με περικοπή των δημοσίων δαπανών και υποχρεώνοντας τους πολίτες να καταφύγουν στις αποταμιεύσεις τους, ουσιαστικά εξανεμίζοντας τες. Ως αποτέλεσμα αυξάνεται η λαϊκή δυσαρέσκεια και αυξάνεται όχι μόνο προς αυτούς που συσσώρευσαν αυτά τα χρέη, αλλά και προς τους νεοφιλελεύθερους ξένους συμβούλους και τους πιστωτές, οι οποίοι πιέσανε τις εν λόγω κυβερνήσεις να πουλήσουν, τράπεζες και δημόσιες υποδομές τους σε ημέτερους..

Η ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΗ ΕΕ: ΕΚΕΙ ΟΠΟΥ ΕΝΑ ΚΟΙΝΟ ΝΟΜΙΣΜΑ ΑΠΟΤΥΓΧΑΝΕΙ

Η Ελλάδα μπορεί να είναι η πρώτη στην ΕΕ από τις εν λόγω χώρες που θα επαναστατήσουν. Σύμφωνα με τον Ambrose Evans-Pritchard στην Κυριακάτικη Daily Telegraph, “Η Ελλάδα έχει καταστεί η πρώτη χώρα στο αναξιοπαθές περιθώριο της νομισματικής ένωσης της Ευρώπης που αψηφά τις Βρυξέλλες και που ίσως απορρίψει την μεσαιωνικού τύπου βδελλοθεραπεία της περικοπής των μισθών.” Ο πρωθυπουργός Γεώργιος Παπανδρέου δήλωσε την Παρασκευή:

“Οι μισθωτοί δεν θα πληρώσουν για αυτή την κατάσταση: δεν θα προχωρήσουμε με το πάγωμα μισθών ή μείωση τους. Εμείς δεν ήρθαμε στην εξουσία για να γκρεμίσουμε το κοινωνικό κράτος.”

Σημειώνει ο Evans-Pritchard:

“Ο κ. Παπανδρέου έχει βάσιμους λόγους να ρίξει το γάντι στους Ευρωπαίους. Η Ελλάδα δέχεται πιέσεις για να εγκρίνει πακέτα λιτότητας τύπου ΔΝΤ, χωρίς να μπορεί να γίνει υποτίμηση του νομίσματος που είναι επιβεβλημένη σε τέτοιου είδους μέτρα. Η συνταγή είναι καταστροφική και προφανώς ηττοπαθής. “

Το νόμισμα δεν μπορεί να υποτιμηθεί, διότι το ευρώ χρησιμοποιείται από όλους. Αυτό σημαίνει ότι, ενώ η ικανότητα της χώρας να αποπληρώσει το χρέος υπονομεύεται από τα μέτρα λιτότητας, δεν υπάρχει τρόπος να μειωθεί το κόστος του χρέους. Και ο Evans-Pritchard καταλήγει ως εξής:

“Η βαθύτερη αλήθεια είναι ότι λίγοι στην ευρωζώνη είναι πρόθυμοι να συζητήσουν το γεγονός ότι η ΟΝΕ είναι εγγενώς δυσλειτουργική – για την Ελλάδα, για τη Γερμανία, για όλους.”

Και για αυτό τον λόγο η Ισλανδία, η οποία δεν είναι ακόμη μέλος της ΕΕ, θέλει να επανεξετάσει τη θέση της. Ως προϋπόθεση για την ένταξη της, η Ισλανδία υποχρεούται να εγκρίνει μια συμφωνία με την οποία θα επιστρέψει τα χρήματα που έχασαν από την κατάρρευση της IceSave (offshore της μεγαλύτερης Ισλανδικής ιδιωτικής τράπεζας), στους Ολλανδούς και Βρετανούς καταθέτες της. Η Eva Joly, Μια νορβηγογαλλίδα δικαστής που είχε προσληφθεί για να ερευνήσει την κατάρρευση της ισλανδικής τράπεζας, αποκαλεί το όλο ζήτημα εκβιασμό. Προειδοποιεί ότι υποκύπτοντας στις απαιτήσεις της ΕΕ, η Ισλανδία θα υποστεί διαρροή των πόρων της και των ανθρώπων της, οι οποίοι θα αναγκαστούν να μεταναστεύσουν για να βρουν δουλειά.

Η Λετονία είναι μέλος της ΕΕ και αναμένεται να υιοθετήσει το ευρώ, αλλά δεν έχει φτάσει ακόμη σε αυτό το στάδιο. Εν τω μεταξύ, η ΕΕ και το ΔΝΤ προτρέπουν την κυβέρνηση να δανείζεται σε ξένο νόμισμα προς σταθεροποίηση της συναλλαγματικής ισοτιμίας του τοπικού νομίσματος, προκειμένου να βοηθήσει τους δανειολήπτες να πληρώνουν τις υποθήκες που εγγράφονται σε ξένο νόμισμα από τις ξένες τράπεζες. Ως προϋπόθεση για τη χρηματοδότηση από το ΔΝΤ, απαιτείται να γίνουν και οι συνήθεις περικοπές από την κυβέρνηση. Ο Nils Muižnieks, επικεφαλής του Ανώτερου Ινστιτούτου Κοινωνικών και Πολιτικών Ερευνών στη Ρίγα της Λετονίας, κατήγγειλε:

«Ο υπόλοιπος κόσμος εφαρμόζει πακέτα αναζωογόνησης των αγορών, που κυμαίνονται από οπουδήποτε μεταξύ 1% – 10% του ΑΕΠ, αλλά την ίδια στιγμή, η Λετονία καλείται να προβεί σε βαθιές περικοπές των δαπανών – σε σύνολο περίπου 38% φέτος στο δημόσιο τομέα – και να αυξήσει τους φόρους για την κάλυψη ελλειμμάτων του προϋπολογισμού. “

Τον Νοέμβριο, η λεττονική κυβέρνηση ενέκρινε τον πιο σκληρό προϋπολογισμό των τελευταίων ετών, με περικοπές της τάξης του 11%. Η κυβέρνηση ενώ είχε ήδη αυξήσει τους φόρους, μείωσε τις δημόσιες δαπάνες και τους μισθούς και έκλεισε δεκάδες σχολεία και νοσοκομεία. Ως αποτέλεσμα, η εθνική τράπεζα προβλέπει συρρίκνωση της οικονομίας κατά 17,5% το τρέχον έτος, όταν το μόνο που χρειάζεται η χώρα είναι μια παραγωγική οικονομία για να σταθεί και πάλι στα πόδια της. Στην Ισλανδία, η οικονομία συρρικνώθηκε κατά 7,2% κατά τη διάρκεια του τρίτου τριμήνου, σημειώνοντας τη μεγαλύτερη πτώση που έχει καταγραφεί. Όπως και σε άλλες χώρες που συμπιέζονται από τα νεοφιλελεύθερα εμπόδια, η παραγωγικότητα, η απασχόληση και η παραγωγή καταρρέουν με αποτέλεσμα οι οικονομίες τους να γονατίζουν.

Η κυνική άποψη είναι ότι μπορεί αυτή, να ήταν και η πρόθεση. Αντί να βοηθήσει τις μετασοβιετικές χώρες να αναπτύξουν αυτάρκεις οικονομίες, γράφει η Marshall Auerback, “Η Δύση τις θεωρεί ως οικονομικά στρείδια, που μπορούν να τα σπάσουν και να τα ανοίξουν δανείζοντας τες, χρεώνοντας τες δυσβάσταχτους τόκους και υπεραξίες κεφαλαίου, και αφήνοντας τα σαν ένα άδειο κέλυφος.”

Αλλά οι άνθρωποι δεν έχουν δεχτεί αυτή την κατάσταση. Στη Λεττονία, την περασμένη εβδομάδα, ενώ το Κοινοβούλιο συζητούσε τι θα κάνουν με το χρέος της χώρας, χιλιάδες φοιτητές και καθηγητές διαμαρτύρονταν στους δρόμους για το κλείσιμο εκατό σχολείων και τις μειώσεις των μισθών των εκπαιδευτικών έως και 60%. Διαδηλωτές κρατούσαν πλακάτ που έλεγαν “Έχουν πουλήσει τις ψυχές τους στο διάβολο” και “Είμαστε κατά της φτώχειας”. Στην Ισλανδικό κοινοβουλίο, η συζήτηση για την IceSave είχε σύμφωνα με μια τελευταία ανταπόκριση διάρκεια πάνω από 140 ώρες που είναι ένα νέο ρεκόρ. Και ένα αυξανόμενο τμήμα του πληθυσμού αντιτίθεται στην ανάληψη ενός χρέους που πιστεύουν ότι η κυβέρνηση δεν χρωστά.

Σε ένα άρθρο της 3-12 στη Daily Mail με τίτλο “Τι μπορεί η Ισλανδία να διδάξει τους Συντηρητικούς,” η Mary Ellen Synon έγραψε ότι από τότε που η ισλανδική οικονομία κατέρρευσε πέρυσι, “η αυτοκρατορία των Βρυξελλών, έχει την πεποίθηση ότι οι πτωχευμένοι και φοβισμένοι Ισλανδοί πρέπει επιτέλους να είναι έτοιμοι να ανταλλάξουν την ανεξαρτησία τους με τη σταθερότητα της ένταξης στην ΕΕ. “Αλλά τον περασμένο μήνα, μία δημοσκόπηση έδειξε ότι το 54% του συνόλου των Ισλανδών αντιτίθεται στη συμμετοχή της χώρας τους στην ΕΕ, με μόλις 29 τοις εκατό υπέρ. Η Synon έγραψε:

“Οι Ισλανδοί πέρυσι μπορεί φοβήθηκαν όσο ποτέ, αλλά τώρα αναρριχούνται έξω από τα ερείπια της παλιάς τους ευημερίας τους και αποφάσισαν ότι το πιο πολύτιμο πράγμα που τους έχει μείνει, είναι η ανεξαρτησία τους. Δεν είναι διατεθειμένοι να το ανταλλάξουν, ούτε καν για τη παρέμβαση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. “

Η Ισλανδία, η Λετονία και η Ελλάδα είναι σε θέση να μην πέσουν στην μπλόφα του ΔΝΤ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σε ένα άρθρο της 1ης Οκτωβρίου που ονομάζεται “Λετονία – η παράνοια συνεχίζεται,” ο Marshall Auerback υποστήριξε ότι το πρόβλημα του χρέους της Λεττονίας θα μπορούσε να καθοριστεί σε ένα Σαββατοκύριακο, με μια λίστα μέτρων, συμπεριλαμβανομένων (1) να μην απαντά κανείς στο τηλέφωνο, όταν ξένοι πιστωτές καλούν την κυβέρνηση, (2) κηρύσσοντας πτώχευση των τραπεζών και μετατρέποντας το εξωτερικό τους χρέος σε μετοχικό κεφάλαιο και επιτρέποντας την επαναλειτουργία τους με πλήρη ασφάλιση των τραπεζικών καταθέσεων που θα διασφαλίζεται σε τοπικό νόμισμα και (3) προσφέροντας “ένα ελάχιστο μισθό εργασίας που θα περιλαμβάνει την υγειονομική περίθαλψη σε τοπικό νόμισμα, σε οποιονδήποτε επιθυμεί και μπορεί να εργαστεί, όπως έγινε στην Αργεντινή, όταν το καθεστώς Kirchner αποκήρυξε το χρέος από τα τοξικά πακέτα του ΔΝΤ. “

Ο Evans-Pritchard πρότεινε μια παρόμοια θεραπεία για την Ελλάδα, η οποία θα μπορούσε να την βοηθήσει να ξεφύγει από τον θανατηφόρο οικονομικό βρόχο ακολουθώντας το παράδειγμα της Αργεντινής. Θα μπορούσε να «αποκαταστήσει το νόμισμά της, να το υποτιμήσει, να περάσει με έναν νόμο την αλλαγή του εσωτερικού χρέους από ευρώ στο τοπικό νόμισμα και να επανακαθορίσει τις ξένες συμβάσεις.”

Ο ΔΥΣΚΟΛΟΣ ΔΡΟΜΟΣ: ΣΝΟΜΠΑΡΟΝΤΑΣ ΤΟ ΔΝΤ

Η αντιπαράθεση με το ΔΝΤ, δεν είναι ένας δοκιμασμένος δρόμος, αλλά η Αργεντινή έχει δείξει τον δρόμο. Απέναντι στις τρομερές προβλέψεις ξένων ιδρυμάτων που έλεγαν ότι η οικονομία θα καταρρεύσει, το 2001 αψήφησε τους πιστωτές της και απλά αποχώρησε από τα χρέη της. Μέχρι το φθινόπωρο του 2004, τρία χρόνια μετά την στάση εξυπηρέτησης ενός χρέους άνω των 100 δισεκατομμυρίων δολαρίων, η χώρα ήταν σε καλό δρόμο ανάκαμψης και το πέτυχε άνευ εξωτερικής βοήθειας. Η οικονομία είχε ρυθμό ανάπτυξης 8% για 2 συνεχόμενα έτη. Οι εξαγωγές αυξήθηκαν, το νόμισμα παρέμεινε σταθερό, οι επενδυτές επέστρεψαν και η ανεργία μειώθηκε. “Αυτό είναι ένα αξιοσημείωτο ιστορικό γεγονός, που ακύρωσε 25 χρόνια αποτυχημένων πολιτικών», δήλωσε ο οικονομολόγος Mark Weisbrot σε συνέντευξή του 2004 στην The New York Times. «Ενώ άλλες χώρες χωλαίνουν, η Αργεντινή έχει μια πολύ υγιή και βιώσιμη ανάπτυξη, με εισροές ξένων κεφαλαίων χωρίς να κάνει παραχωρήσεις.”

Ο κύριος Weisbrot είναι συνδιευθυντής σε ένα think tank της Ουασιγκτον, το Κέντρο Οικονομικής Πολιτικής και Έρευνας, το οποίο εξέδωσε μια μελέτη τον Οκτώβριο του 2009 σχετικά με 41 χώρες- οφειλέτες του ΔΝΤ. Η μελέτη διαπίστωσε ότι οι αυστηρές πολιτικές του ΔΝΤ, καθώς και η μείωση των δαπανών σε συνδυασμό με την αυστηρότερη νομισματική πολιτική, περισσότερο ζημίωσαν αντί να βοηθήσουν αυτές τις οικονομίες.

Αυτό ήταν και το συμπέρασμα μιας μελέτης που κυκλοφόρησε τον περασμένο Φεβρουάριο από τον Yonca Özdemir από το Middle East Technical University της Άγκυρας, όπου σύγκρινε τις επιπτώσεις από την βοήθεια του ΔΝΤ στην Αργεντινή και την Τουρκία. Και οι δύο αυτές αναδυόμενες αγορές που αντιμετώπιζαν σοβαρές οικονομικές κρίσεις το 2001, ακολουθούμενες από δημοσιονομικά ελλείμματα, ανεπαρκή αύξηση των εξαγωγών, υψηλό χρέος, πολιτική αστάθεια και ανισότητα πλούτου.

Ενώ η Αργεντινή αυτομόλησε από το ΔΝΤ, η Τουρκία παρέμεινε υπό τις εντολές του. Το αποτέλεσμα ήταν ότι η Αργεντινή τελικώς ανέκαμψε, ενώ η Τουρκία εξακολουθεί να βρίσκεται σε οικονομική κρίση. Η εξάρτηση της Τουρκίας από τις ξένες επενδύσεις την έχει καταστήσει ιδιαίτερα ευαίσθητη στην παγκόσμια οικονομική ύφεση. Η Αργεντινή επέλεξε το δρόμο των τοπικών επενδύσεων με αποτέλεσμα την ανάπτυξη της οικονομίας της.

Για να βρει τα χρήματα για την εξέλιξη αυτή, η Αργεντινή δεν χρειάστηκε ξένους επενδυτές. Εξέδωσε δικό της χρήμα και πιστώσεις μέσω της δικής της κεντρικής τράπεζας. Νωρίτερα, όταν το εθνικό νόμισμα κατέρρευσε ολοκληρωτικά το 1995 και πάλι μετά το 2000, οι τοπικές κυβερνήσεις της Αργεντινής εξέδωσαν τοπικά ομόλογα ανταλλασσόμενα ως νόμισμα. Οι επαρχίες πλήρωναν τους εργαζόμενους με τοπικά ομόλογα ονομαζόμενα Χρεοακυρωτικά Ομόλογα που βρίσκονταν σε ισοτιμία με το Πέσο Αργεντινής. Τα ομόλογα ακύρωναν τα χρέη των επαρχιών στους υπαλλήλους τους και μπορούσαν να δαπανηθούν εντός των τοπικών κοινοτήτων. Οι επαρχίες είχαν στην πραγματικότητα "χρηματοποιήσει" τις οφειλές τους, μετατρέποντας τα ομόλογα τους σε νόμιμο χρήμα.

Η Αργεντινή είναι μια μεγάλη χώρα με περισσότερους πόρους από την Ισλανδία, τη Λετονία ή την Ελλάδα, αλλά τώρα οι νέες τεχνολογίες επιτρέπουν ακόμη και οι μικρές χώρες να καταστούν αυτάρκεις. Βλ. David Blume, Αλκοόλ: πως μπορεί να γίνει ένα φυσικό καύσιμο.

ΤΟΠΙΚΟ ΝΟΜΙΣΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ

Η χορήγηση δανείων και η έκδοση νομίσματος είναι κυρίαρχο δικαίωμα των κυβερνήσεων και είναι ένα δικαίωμα που η Ισλανδία και η Λετονία θα χάσουν εάν ενταχθούν στην ΕΕ, που απαγορεύει το κράτος-μέλος να δανείζεται από τις ίδιες τις κεντρικές τράπεζές του. Η Λετονία και η Ισλανδία έχουν και οι δύο φυσικούς πόρους που θα βοηθούσαν στην ανάπτυξή τους, αν είχαν διαθέσιμη πίστωση για να τους εκμεταλλευτούν. Και με κυριαρχικό έλεγχο των τοπικών νομισμάτων τους, θα μπορούσαν να πάρουν πίστωση από τα πιστωτικά ιδρύματα τους, απλώς δημιουργώντας την στα λογιστικά βιβλία των κρατικών τραπεζών.

Στην πραγματικότητα, δεν υπάρχει τίποτα το τρομερό σε αυτή την πρόταση. Όλες οι ιδιωτικές τράπεζες πιστώνονται αυτά που δανείζουν, απλά δημιουργώντας την πίστωση αυτή στα βιβλία τους. Αντίθετα με τη δημοφιλή πεποίθηση, οι τράπεζες δεν δανείζουν δικά τους χρήματα ή τα χρήματα των καταθετών τους. Η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ βεβαιώνει οτι, οι τράπεζες δανείζουν νέο χρήμα, που δημιουργήθηκε μέσω του διπλογραφικού λογιστικού συστήματος που τις διέπει, ως μια κατάθεση του δανειολήπτη από την μια πλευρά και ως στοιχείο του ενεργητικού της τράπεζας από την άλλη.

Εκτός από το ξεπάγωμα των πιστωτικών συνθηκών, η κρατική δημιουργία πίστης έχει το πλεονέκτημα ότι μπορεί να εκδοθεί άτοκα. Η εξάλειψη του κόστους των επιτοκίων μπορεί να μειώσει δραματικά το κόστος παραγωγής.

Τα εκδιδόμενα από την κυβέρνηση χρήματα για τη χρηματοδότηση των δημοσίων έργων, έχουν μια μακρά και επιτυχημένη ιστορία, που πηγαίνει πίσω τουλάχιστον στις αρχές του 18ου αιώνα, όταν η αμερικανική αποικία της Πενσυλβάνια εξέδωσε χρήματα που και δάνεισε και δαπάνησε η τοπική κυβέρνηση στην οικονομία. Το αποτέλεσμα ήταν μια άνευ προηγουμένου περίοδο ευημερίας που επιτεύχθηκε ,χωρίς πληθωρισμό των τιμών και χωρίς φορολόγηση των πολιτών.

Το νησιωτικό κράτος του Guernsey, που βρίσκεται στα Channel Islands μεταξύ της Αγγλίας και της Γαλλίας, χρηματοδοτεί όλη την υποδομή του με χρήματα που εκδίδει η κυβέρνηση, για περισσότερα από 200 χρόνια, χωρίς πληθωρισμό των τιμών και δημόσιο χρέος.

Κατά τη διάρκεια του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου, όταν οι ιδιωτικές τράπεζες δάνειζαν με 6% επιτόκιο, στην Αυστραλία η κρατική τράπεζα Commonwealth Bank χρηματοδοτούσε την πολεμική προσπάθεια της αυστραλιανής κυβέρνησης, με επιτόκιο μικρότερο του 1%, εξοικονομώντας στους Αυστραλούς περίπου 12 εκατομμύρια δολάρια σε τραπεζικά έξοδα. Μετά τον 1ο ΠΠ, ο διοικητής της τράπεζας χρησιμοποίησε την πιστωτική δύναμη της τράπεζας για να σώσει τους Αυστραλούς από τις συνθήκες κρίσης που επικρατούσαν σε άλλες χώρες, χρηματοδοτώντας την παραγωγή γενικά, την οικοδομή και την τοπική αυτοδιοίκηση για την κατασκευή δρόμων, τραμ, λιμάνιών, εργοστασίων, και ηλεκτροπαραγωγικών σταθμών. Τα κέρδη της τράπεζας, επεστράφησαν στην κυβέρνηση.

Ένα επιτυχές πρόγραμμα υποδομών που χρηματοδοτήθηκε άτοκα, έλαβε χώρα στη Νέα Ζηλανδία από την πρώτη κυβέρνηση Εργατικών τη δεκαετία του 1930. Εκδιδόμενο από την εθνικοποιημένη κεντρική τράπεζα της Νέας Ζηλανδίας χρήμα, επέτρεψε στην χώρα να ευημερήσει σε μια στιγμή που στον υπόλοιπο κόσμο κυριαρχούσε η φτώχεια.

Το επιχείρημα εναντίον της κρατικής έκδοσης και δανεισμού χρημάτων για τις υποδομές είναι ότι προκαλεί πληθωρισμό, αλλά αυτό δεν είναι απαραιτήτως αληθές. Ο πληθωρισμός είναι αποτέλεσμα της αύξησης της ζήτησης (χρήματος) σε μεγαλύτερο βαθμό από την προσφορά (αγαθά και υπηρεσίες). Όταν αυξάνουμε την κυκλοφορία χρήματος για τη χρηματοδότηση παραγωγικών έργων, η προσφορά ανεβαίνει μαζί με τη ζήτηση, αφήνοντας ανεπηρέαστες τις τιμές των αγαθών.

Σε κάθε περίπτωση, όπως προαναφέρθηκε, οι ιδιωτικές τράπεζες δημιουργούν τα χρήματα που δανείζουν. Η διαδικασία με την οποία οι τράπεζες δημιουργούν χρήματα είναι εγγενώς πληθωριστική, διότι δανείζουν μόνο το αρχικό κεφάλαιο, και όχι το επιτόκιο που χρεώνουν για να πληρωθούν τα δάνειά τους. Για να βρεθεί το επιτόκιο, νέα δάνεια πρέπει να εκδοθούν, διογκώνοντας συνεχώς την προσφορά χρήματος. Και δεδομένου ότι τα χρήματα αυτά πηγαίνουν στους πιστωτές και όχι στην παραγωγή νέων προϊόντων και υπηρεσιών, η ζήτηση (χρήματα) δεν αυξάνει την αύξηση της προσφοράς, με αποτέλεσμα να έχουμε πληθωρισμό των τιμών. Αν πιστωνόταν η δημιουργία υποδομών άτοκα, ο πληθωρισμός θα μειωνόταν με το να έμπαινε τέλος στην ανάγκη λήψης νέων δανείων προς εξυπηρέτηση των τόκων παλαιών δανείων.

Το κλειδί είναι η χρήση του νέου χρήματος σε παραγωγικά έργα που αυξάνουν την παραγωγή αγαθών και υπηρεσιών και όχι στην αποπληρωμή τόκων του εθνικού χρέους σε ξένους πιστωτές. (Όπως έγινε στη Ζιμπάμπουε) Το εθνικό νόμισμα μπορεί να προστατεύεται από κερδοσκόπους με την επιβολή συναλλαγματικών ελέγχων, όπως στη Μαλαισία το 1998, ή με επιβολή ελέγχου κεφαλαίων, όπως γίνεται τώρα στην Βραζιλία και την Ταϊβάν, με την απαγόρευση των χρηματιστηρίων των παραγώγων και την επιβολή του φόρου Τόμπιν, που είναι ένας μικρός φόρος επί των συναλλαγών σε χρηματοπιστωτικά προϊόντα.

ΚΑΘΙΣΤΩΝΤΑΣ ΤΟΥΣ ΠΙΣΤΩΤΕΣ ΑΚΕΡΑΙΟΥΣ ΚΑΙ ΥΓΙΕΙΣ.

Εάν οι πιστωτές ενδιαφέρονται πραγματικά για την εξόφληση των χρεών προς αυτούς, θα δουν το σοφόν του να αφήσουν το κράτος-οφειλέτη και την οικονομία του να παράξει αυτό με το οποίο θα πάρουν τα λεφτά τους πίσω. Εάν οι δανειστές δεν ενδιαφέρονται πραγματικά για την επιστροφή των χρημάτων, αλλά χρησιμοποιούν το χρέος ως εργαλείο για την απομύζηση του κράτους-οφειλέτη και την στέρηση των περιουσιακών του στοιχείων, τότε η μπλόφα των πιστωτών πρέπει απαντηθεί.

Όταν το κράτος- οφειλέτης αρνείται να πληρώσει, μεταθέτει το βάρος στους δανειστές και πρέπει αυτοί βγουν υγιείς. Ο Βρετανός οικονομολόγος Michael Rowbotham υποδεικνύει ότι στο σύγχρονο κόσμο του ηλεκτρονικού χρήματος, αυτό μπορεί να επιτευχθεί με δημιουργικές τραπεζικές ρυθμίσεις δηλαδή με μια απλή αλλαγή στους κανόνες λογιστικής. Το χρέος σήμερα δημιουργείται με λογιστικές εγγραφές, και μπορεί να αντιστραφεί με λογιστικές εγγραφές. Ο Rowbotham περιγράφει δύο τρόπους, με τους οποίους θα μπορούσαν να αλλάξουν οι κανόνες για να ρευστοποιηθούν δάνεια που δεν δύναται πλέον να εξυπηρετηθούν:

«Η πρώτη επιλογή είναι να αρθεί η υποχρέωση των τραπεζών να διατηρούν ισορροπία μεταξύ των στοιχείων του ενεργητικού και του παθητικού. . . . Έτσι, αν μια εμπορική τράπεζα που κατέχει ομόλογα αναπτυσσόμενων χωρών αξίας 10 δισεκατομμυρίων δολαρίων, μετά την άρση, να της επιτρέπεται στο διηνεκές να έχει 10 δισεκατομμύρια δολάρια έλλειμμα. Είναι ένα απλό θέμα τήρησης αρχείων.

“Η δεύτερη επιλογή. . . είναι να ακυρωθούν τα ομόλογα, αλλά να επιτρέπεται στις τράπεζες η διατήρηση τους για λόγους λογιστικής. Τα χρέη όσον αφορά τις αναπτυσσόμενες χώρες θα ακυρωθούν, αλλά θα εξακολουθούν να ισχύουν όσον αφορά τις τράπεζες, χάριν λογιστικής και μόνον. Τα ομόλογα, στη συνέχεια θα αντιμετωπίζονται ως μη διαπραγματεύσιμα περιουσιακά στοιχεία, και θα έχουν την ονομαστική τους αξία. “

Εάν επιτρεπόταν οι τράπεζες να έχουν στα βιβλία τους δάνεια μη εξυπηρετήσιμα, ή να δέχονται πληρωμές σε τοπικό νόμισμα, τα περιουσιακά τους στοιχεία και η φερεγγυότητά τους, θα μπορούσε να διατηρηθεί. Όλοι θα σφίγγανε τα χέρια τους και θα γύριζαν στις δουλειές τους.

Αναδημοσίευση του μεταφρασμένου άρθρου της Ellen Brown. Το αγγλόγλωσσο πρωτότυπο μπορεί να βρεθεί στη δ/νση http://www.webofdebt.com/articles/eu_imf.php